Hoeve Spizele

Wie? Patrick en Ann Maenhout-Demolin

Bedrijf? Hoeve Spizele

Wat? Gesloten varkensbedrijf en akkerbouw in loonwerk

Waar? Blankenbergse Steenweg 456, Brugge

Varkens die zich goed in hun vel voelen

Patrick Maenhout is intussen de derde generatie die boert langs een zijweggetje van de Blankenbergse Steenweg. Varkens kweken met oog voor het dierenwelzijn en aandacht voor de omgeving is zijn levenswerk.

Patrick en Ann hebben vier kinderen, twee zonen – Olivier en Thibault – en twee dochters – Nathalie en Hélène. Allemaal helpen ze ook wel eens een handje op het bedrijf, maar een echte opvolger is er voorlopig niet. Dat laten Patrick en Ann evenwel niet aan hun hart komen. Naast de varkens, doet het bedrijf ook aan akkerbouw, al gebeurt dat allemaal in loonwerk. Patrick houdt daarbij een oogje in het zeil om erop toe te zien dat alles zo milieuvriendelijk mogelijk gebeurt.

REUKLOZE STAL

De zeugen worden hier in de watten gelegd, op een ligbed van stro. Patrick legt ons uit wat daarvan de voordelen zijn: “We hebben een strostal met een 150-tal zeugen die een ligbed hebben dat volledig van stro is, in plaats van beton en roosters. Dat is goed voor die varkens, want ze kunnen erin slapen en spelen. Ook op het vlak van emissie is stro zeer goed. We mogen echt zeggen dat dat een reukloze stal is. Bovendien valt het ook zeer goed mee qua werk. Elke week hebben we zo’n halfuurtje werk om de stal met de Bobcat uit te mesten.”

Patrick vermeldde al dat de varkens niet alleen slapen in het stro, ze spelen er ook in. Patrick: “Af en toe, als de groep onrustig wordt of verveling de kop opsteekt, geven we de varkens een bal.

We geven de varkens trouwens ook verrijkingsmateriaal bij onder de vorm van hooi. Vandaag is dat verplicht, maar wij deden dat voordien ook al.”

Ook in de 300 jaar oude schuur houden Patrick en Ann nog varkens, maar dan wel op een moderne manier, dat wil zeggen met roosters en vloerverwarming! Maar het uitzicht van die stal is hetzelfde gebleven, waardoor Patrick en Ann een stukje erfgoed hebben in het polderlandschap.

ZUIVERE LUCHT

De lucht in zowel de nieuwe als de oude stal kan natuurlijk niet zomaar in de buitenlucht gestoten worden. Die lucht zuiveren Patrick en Ann op een milieuvriendelijke manier, met een biologische wasser. Patrick: “Dat wil zeggen dat bacteriën de ammoniak en het fijn stof uit de lucht halen. Op een biologische manier zorgen we er dus voor dat zuivere lucht de stallen verlaat en dat de geurhinder weg is.”

Ook voor hun stroomproductie zochten Patrick en Ann milieuvriendelijke en kostenbesparende technieken. Zo kwamen ze intussen twaalf jaar geleden bij zonnepanelen terecht. Dat verliep niet meteen van een leien dakje. Patrick: “Wij waren bij de eersten met een grote installatie in Vlaanderen. Noch het verzekeringsagentschap, noch de bank had daar al ervaring mee. Ze hebben dus eerst moeten onderzoeken hoe dat in elkaar zat. Ook de netwerkbeheerder moest alles nog uitzoeken. Maar we hebben het ons nog niet beklaagd: onze zonnepanelen zijn goed voor een vierde à een vijfde van onze energiebehoefte.”

WITTE EN ZWARTE VRUCHTEN

Hoewel Patrick de akkerbouwactiviteiten niet zelf uitvoert maar daarvoor een beroep doet op loonwerkers, ziet hij erop toe dat alles gebeurt met oog voor een kwaliteitsvolle bodem. Duurzame teeltrotatie is één onderdeel daarvan. Patrick: “We volgen een strikte volgorde. We hebben suikerbieten, aardappelen, wintertarwe en wintergerst, waardoor we mooi kunnen roteren. Het komt niet meer voor dat er twee vruchten meteen na elkaar volgen, wat de bodemkwaliteit ten goede komt. We kunnen ook afwisselen tussen een witte vrucht, zoals de graangewassen, en een zwarte vrucht, zoals de suikerbieten.”

Door de perceelsranden vrij te houden langs waterlopen, wordt vermeden dat sproeistoffen in de waterlopen terechtkomen. Ook daar was Patrick vroeg bij: “We doen dat al 13 jaar, we waren hier in de streek een van de eersten om de perceelsranden vrij te houden. Ik moet wel zeggen dat we ideale landerijen hebben daarvoor, omdat er overal sloten en riet zijn.”

Een andere manier om te vermijden dat er sproeistoffen in de beek belanden, is het gebruik van driftreducerende doppen. Die hebben het bijkomende voordeel dat er in bijna alle weersomstandigheden gesproeid kan worden. Patrick: “Ook als het veel waait, kunnen de loonwerkers sproeien. De spuiten zijn niet onderhevig aan de wind, waardoor de sproeistof bijvoorbeeld niet in de beek belandt. De sproeistof komt op de correcte manier op de vrucht terecht. Als je geen zulke doppen hebt, moet je op windstil weer wachten.”

TOT OP DE CENTIMETER JUIST

Een laatste element in het streven naar een kwaliteitsvolle bodem, is de bodemstructuur van de akkers vrijwaren. Dat gebeurt onder andere dankzij navelstrengbemesting. Patrick: “Dat betekent dat je niet meer met de aaltonnen op het veld moet rijden, maar dat je ze naast het veld laat staan, terwijl een machine met een darm aan over het veld rijdt. Die machine injecteert de mest rechtstreeks in de grond. Zo gaan we de bodemverdichting tegen, net als met de lagedrukbanden en de gps-besturing. Nog een voordeel van de gps is dat je niet langer teveel zaaigoed moet hebben. Vroeger had je altijd wel een overlap. Nu kan je bijna tot op een centimeter nauwkeurig zaaien. We zien daar onmiddellijk het effect van, voor alle soorten gewassen. Dat is echt een enorme vooruitgang in de landbouw.”

Zo weinig mogelijk op het land rijden, is ook een van de voordelen van de erosieploeg. Die wordt op Patricks akkers sinds vorig jaar gebruikt. Patrick: “Je spaart de structuur van de grond omdat je maar één keer moet rijden. Vroeger moest je twee, drie of vier keer over dat perceel rijden. Nu doen we alles in één bewerking en zaaien we tegelijk. Je haalt de grond eigenlijk op om er lucht in te brengen en ervoor te zorgen dat de bodem genoeg vocht doorlaat én je kan onmiddellijk zaaien. Je moet dus minder vaak over het land rijden, je verbruikt minder brandstof, je spaart tijd uit… en het is goed voor het milieu.”

Quote

“WE ZORGEN ER OP EEN BIOLOGISCHE MANIER VOOR DAT ZUIVERE LUCHT DE STALLEN VERLAAT EN DAT DE GEURHINDER WEG IS.”

Ontdek de andere 'schone boeren'